Đối thoại Kitô giáo–Khổng giáo: Cùng nhau xây dựng một thế giới hài hòa hơn

Cuộc đối thoại chính thức đầu tiên giữa Kitô giáo và Khổng giáo đã diễn ra từ ngày 04 đến 05/08/2026 tại Đại học Sogang ở Seoul, Hàn Quốc. Đức Hồng y George Jacob Koovakad, Tổng trưởng Bộ Đối thoại Liên tôn, nhấn mạnh rằng hai truyền thống có thể cùng đóng góp vào việc xây dựng những xã hội hòa bình, bao dung và liên đới.

Cuộc gặp mang chủ đề “Đóng góp của Kitô giáo và Khổng giáo cho một xã hội lý tưởng: Trời mới, Đất mới và Đại đồng”, quy tụ các học giả Công giáo và Khổng giáo, các nhà lãnh đạo tôn giáo và những người hoạt động trong lĩnh vực đối thoại liên tôn đến từ nhiều quốc gia.

Trong diễn văn khai mạc, Đức Hồng y Koovakad nhận định quan niệm Kitô giáo về “Trời mới và Đất mới” và lý tưởng Đại đồng của Khổng giáo phát sinh từ “những bối cảnh tôn giáo, triết học và văn hóa khác nhau”. Tuy nhiên, cả hai đều diễn tả một khát vọng sâu xa của nhân loại: “xây dựng những xã hội hòa bình, bao dung và liên đới”, hướng đến “một thế giới công bằng hơn, hài hòa hơn và giàu lòng trắc ẩn hơn”.

Theo Đức Hồng y, Kitô giáo và Khổng giáo là hai truyền thống văn minh lớn, đã định hình sâu sắc đời sống luân lý, văn hóa và xã hội của nhiều dân tộc. Cuộc đối thoại giữa hai truyền thống cần được xây dựng trên sự tôn trọng lẫn nhau, tình huynh đệ và cam kết thúc đẩy sự phát triển toàn diện của con người.

Đề cập đến lý tưởng Đại đồng, Đức Hồng y giải thích đây là quan niệm về một xã hội được điều hành dựa trên các giá trị đạo đức, công lý và công ích. Trong xã hội ấy, con người làm việc không vì tư lợi, nhưng đặt khả năng của mình phục vụ người khác. Lý tưởng này nhìn nhân loại như một cộng đồng liên kết với nhau, trong đó hạnh phúc chung phụ thuộc vào tình liên đới tương hỗ.

Trong khi đó, sách Khải Huyền trình bày “Trời mới và Đất mới” như sự hoàn thành chương trình cứu độ của Thiên Chúa, nơi Người cư ngụ giữa nhân loại, lau sạch mọi giọt lệ và đổi mới công trình tạo dựng trong công lý, hòa bình và hiệp thông. “Babylon”, biểu tượng của áp bức, bạo lực và sự chết, sẽ không có tiếng nói cuối cùng.

Đức Hồng y nhấn mạnh rằng cả hai truyền thống đều bác bỏ quan niệm cho rằng ích kỷ, chia rẽ và áp bức là điều không thể tránh khỏi. Tuy nhiên, nền tảng của sự biến đổi có những khác biệt. Trong Kitô giáo, sự đổi mới nhân loại bắt nguồn từ hành động cứu chuộc của Thiên Chúa qua Chúa Kitô. Trong Khổng giáo, sự hòa hợp được xây dựng qua việc tu dưỡng cá nhân, giáo dục, thực hành lễ nghi và sắp xếp các mối tương quan theo trật tự đạo đức.

Theo ngài, giá trị của đối thoại nằm ở việc bảo tồn những khác biệt, đồng thời để mỗi truyền thống chất vấn, làm phong phú và mở rộng chân trời của truyền thống kia. Ngài nói: “Ước mong đời sống chung của chúng ta hòa hợp với một Con Đường thực sự tốt đẹp và cao quý; một nền công lý đạo đức được sống trong sự ấm áp của tình bằng hữu và sự chăm sóc lẫn nhau; một nền hòa bình nhìn nhận và thăng tiến phẩm giá của mỗi người và mỗi cộng đồng”.

Đức Tổng Giám mục Indunil J. K. Kankanamalage, Thư ký Bộ Đối thoại Liên tôn, gọi cuộc gặp là “một chương mới trong quan hệ giữa các Kitô hữu và những người theo Khổng giáo”, đồng thời là “một dấu mốc không chỉ đối với quan hệ Kitô giáo–Khổng giáo, nhưng còn đối với toàn bộ hành trình đối thoại liên tôn”.

Ngài khẳng định những người tham dự quy tụ “không phải để xóa bỏ những khác biệt, nhưng để đào sâu sự hiểu biết lẫn nhau, học hỏi nhau và cùng cộng tác vì công ích của nhân loại”.

Cha Luke J. H. Sim, Dòng Tên, Viện trưởng Đại học Sogang, nhắc rằng nhiều tín hữu Công giáo đầu tiên tại Hàn Quốc là những học giả được đào luyện trong truyền thống Khổng giáo. Vì thế, cuộc gặp giữa hai truyền thống là “sự tiếp nối tự nhiên của một lịch sử mà chúng ta đã cùng chia sẻ”. Trước những thách đố chung của thời đại, điều cần thiết không phải là “một sự đồng thuận vội vàng, nhưng là một cuộc gặp gỡ chân thành và kiên nhẫn”.

Vatican News
Nguồn: vaticannews.va/vi